NBA Tarihinin En İyi 99 Şutörü

Basketbolun evrimi, oyunun hızlanması ve üçlük çizgisinin icadıyla birlikte şutörlerin sahadaki değerini hiç olmadığı kadar artırdı. Geçmişte sadece boş şutları sokması beklenen görev adamları, bugün sistemleri tek başına ayakta tutan veya değiştiren süperstarlara dönüşmüş durumda.

Peki ama NBA tarihinin en kusursuz bilekleri kimler? Sadece istatistik kağıtlarını dolduranları değil; mekaniğiyle büyüleyenleri, en kritik anlarda eli titremeyenleri ve oyunun oynanış şeklini kökten değiştirenleri bir araya getiren çok özel bir listeyle karşınızdayız.

Bleacher Report’un titizlikle hazırladığı “Tarihin En İyi 99 Şutörü” dosyasını masaya yatırıyoruz. Hazırsanız, basketbol tarihinin en keskin nişancılarına doğru uzun bir yolculuğa çıkıyoruz.

99. Desmond Bane, G

Kariyer İstatistikleri: 47.5 FG%, 40.7 3PT%, 2.5 3PM/G, 0.434 3PAr, 89.0 FT%, 59.9 TS%, 56.3 EFG%

Yıllar: 2020-günümüz | Takımlar: MEM, ORL

Bane, modern üçlük devriminin en istikrarlı şutörlerinden. Maç başına 2.5 isabet ve %40.7’lik yüzde barajını Curry ve Thompson dışında aşabilen tek isim. Sadece sabit bir “yakala-at” tehdidi değil; hareket halinde ve dribbling üzerinden de elit seviyede. Kompakt ve teknik şut mekaniği zor pozisyonlarda bile bozulmuyor.

98. Terry Porter, G

Kariyer İstatistikleri: 46.3 FG%, 38.6 3PT%, 1.0 3PM/G, 0.286 3PAr, 83.6 FT%, 57.6 TS%, 51.8 EFG%

Yıllar: 1985-2002 | Takımlar: POR, MIN, MIA, SAS

Kariyerinin başlarında elit bir oyun kurucu olarak tanınan Porter, dış şutların pek önemsenmediği bir dönemde sessizce tehlikeli bir şutöre dönüştü. Kariyeri bittiğinde, maç başına en az 1 üçlük isabeti ve %38 üzeri yüzde tutturduğu tam dokuz sezonu vardı. O dönemde bu istatistiği geçebilen tek isim Reggie Miller’dı.

97. Austin Reaves, G

Kariyer İstatistikleri: 48.3 FG%, 36.8 3PT%, 1.8 3PM/G, 0.469 3PAr, 86.5 FT%, 63.0 TS%, 56.9 EFG%

Yıllar: 2021-günümüz | Takımlar: LAL

Draft edilmemekten çıkıp ligin en dinamik hücumcularından birine dönüşen Reaves, eski nesil basketbolseverler için bu listeye “erken” girmiş gibi görünebilir. Ancak şutlarının büyük bir kısmı dribbling üzeri ve el üstü zor atışlardan oluşuyor. Bu tarz zor şutları sokabilmesi, Lakers hücumunun üzerindeki baskıyı ciddi şekilde alıyor.

96. Detlef Schrempf, F

Kariyer İstatistikleri: 49.1 FG%, 38.4 3PT%, 0.4 3PM/G, 0.112 3PAr, 80.3 FT%, 58.6 TS%, 51.3 EFG%

Yıllar: 1985-2001 | Takımlar: DAL, IND, SEA, POR

“Keşke biraz daha geç doğsaydı” dedirten oyunculardan. 2.08’lik boyuyla o dönem kendi fiziğindeki oyunculara izin verilmeyen oyun kurma ve dış şut atma özgürlüğüne sahipti. 1994-95’te %51.4 gibi inanılmaz bir üçlük yüzdesi yakaladı. Modern dönemde oynasa bu hacim çok daha devasa boyutlarda olabilirdi.

95. Chauncey Billups, G

Kariyer İstatistikleri: 41.5 FG%, 38.7 3PT%, 1.8 3PM/G, 0.414 3PAr, 89.4 FT%, 58.0 TS%, 49.5 EFG%

Yıllar: 1997-2014 | Takımlar: BOS, TOR, DEN, MIN, DET, DEN, NYK, LAC

Üçlük devriminin değeri en bilinmeyen öncülerinden. 1 numaraların sadece oyun kurmasının beklendiği bir çağda, o 2 numaraların şut hacmini de sahaya yansıttı. Emekli olduğunda, maç başına 2 üçlük barajını aştığı yedi sezonluk istatistiğini lig tarihinde sadece Ray Allen (12) ve Reggie Miller (9) geçebilmişti.

94. Tyler Herro, G

Kariyer İstatistikleri: 45.0 FG%, 38.2 3PT%, 2.7 3PM/G, 0.452 3PAr, 87.8 FT%, 57.2 TS%, 53.7 EFG%

Yıllar: 2019-günümüz | Takımlar: MIA

Sakatlıklar genç kariyerini bölese de, ligin en dinamik perdeden çıkarak atan (movement shooter) oyuncularından biri. Modern çağda bile maç başına 7.1 üçlük denemesi çok yüksek bir hacim ve şutlarındaki zorluk derecesi rakiplerine göre çok daha fazla. Ayrıca elit bir serbest atışçı (%87.8).

93. Dana Barros, G

Kariyer İstatistikleri: 46.0 FG%, 41.1 3PT%, 1.3 3PM/G, 0.371 3PAr, 85.8 FT%, 57.2 TS%, 53.6 EFG%

Yıllar: 1989-2004 | Takımlar: SEA, PHI, BOS, DET

Yüksek şut hacmini ilk benimseyenlerden biri olan Barros, üçlük çizgisinin kısaldığı 1994-97 yılları arasında adeta patlama yaşadı. O dönemde 16.3 sayı ve %43.4 üçlük yüzdesiyle oynadı. 1.80’lik boyuna rağmen, kendisinden sonra gelecek kısa şutör uzmanları için yolu açan isimlerden oldu.

92. Ricky Pierce, G/F

Kariyer İstatistikleri: 49.3 FG%, 32.2 3PT%, 0.3 3PM/G, 0.084 3PAr, 87.5 FT%, 57.3 TS%, 50.7 EFG%

Yıllar: 1982-1998 | Takımlar: DET, LAC, MIL, SEA, GSW, DEN, CHA

Bu listede üçlükleriyle değil, orta mesafe keskinliğiyle yer alan bir isim. İki kez Yılın Altıncı Adamı seçilen Pierce, 1986-1993 yılları arasında kenardan gelip 19.7 sayı ortalaması tutturdu. Hasarlarının büyük bir kısmını boyalı alan dışından ama üçlük çizgisinin içinden veren kusursuz bir skor makinesiydi.

91. Manu Ginóbili, G

Kariyer İstatistikleri: 44.7 FG%, 36.9 3PT%, 1.4 3PM/G, 0.395 3PAr, 82.7 FT%, 58.2 TS%, 52.0 EFG%

Yıllar: 2002-2018 | Takımlar: SAS

Daha çok deliciliği ve yaratıcılığıyla tanınsa da, onu asıl tehlikeli kılan şey dribbling üzeri bulduğu şutlardı. İkili oyunlarda savunma pası veya drive’ı beklerken o aniden yükselip cezayı keserdi. Dengesiz yakalandığı anlarda çıkardığı zorlu orta mesafe şutları ve kendine has stiliyle savunmaları çaresiz bırakırdı.

90. Jamal Crawford, G

Kariyer İstatistikleri: 41.0 FG%, 34.8 3PT%, 1.7 3PM/G, 0.387 3PAr, 86.2 FT%, 52.9 TS%, 47.7 EFG%

Yıllar: 2000-2020 | Takımlar: CHI, NYK, GSW, ATL, POR, LAC, MIN, PHX, BKN

Pierce’tan Ginobili’ye uzanan “Altıncı Adam” evriminin bir başka parçası. Crawford’ın en büyük silahı elit top hakimiyetiydi. Geniş repertuvarını genelde kendine şut alanı yaratmak için kullanırdı. Yüzdesi düşük görünse de, 4 sayılık oyun rekorlarını kırmasını sağlayan o zor el üstü şutları onu eşsiz kılıyordu.

89. Bill Sharman, G

Kariyer İstatistikleri: 42.6 FG%, 88.3 FT%, 49.7 TS%, 42.6 EFG%

Yıllar: 1950-1961 | Takımlar: WSC, BOS

Üçlük çizgisi öncesi dönemi analiz etmek zor olsa da, lig genelinde şut yüzdesinin %38.5, gerçek şut yüzdesinin %45.1 olduğu bir çağda Sharman çok daha verimliydi. Kariyeri boyunca serbest atışlarda %88.3 isabet buldu ve 11 sezonunun 7’sinde ligin en iyi serbest atışçısı oldu.

88. Dan Majerle, G/F

Kariyer İstatistikleri: 43.1 FG%, 35.8 3PT%, 1.4 3PM/G, 0.414 3PAr, 74.1 FT%, 53.8 TS%, 50.5 EFG%

Yıllar: 1988-2002 | Takımlar: PHX, CLE, MIA

Kariyerinin ilk yıllarında daha çok savunma uzmanı olarak öne çıkan Majerle, zamanla bugün çok aranan “3-and-D” (üçlük ve savunma) kanat modelinin öncülerinden birine dönüştü. 1991-95 yılları arasında 16.6 sayı ortalaması ve %37.6 üçlük isabetiyle oynayarak modern kanat oyuncularının prototipini çizdi.

87. Zach LaVine, G

Kariyer İstatistikleri: 47.0 FG%, 39.1 3PT%, 2.4 3PM/G, 0.384 3PAr, 83.5 FT%, 58.8 TS%, 54.5 EFG%

Yıllar: 2014-günümüz | Takımlar: MIN, CHI, SAC

Büyük kontratı nedeniyle sıkça eleştirilse de, elit bir şutör olduğu gerçeği göz ardı edilemez. Kariyeri boyunca 2.4 üçlük isabeti ve %39.1 yüzde yakalayan lig tarihindeki 11 oyuncudan biri. Sabit bir şutör değil; perdelerden çıkarak, dribbling üzerinden veya eski usul yükselerek attığı şutlarla gerçek bir ofansif tehdit.

86. World B. Free, G

Kariyer İstatistikleri: 45.6 FG%, 33.7 3PT%, 0.2 3PM/G, 0.044 3PAr, 75.3 FT%, 52.7 TS%, 46.3 EFG%

Yıllar: 1975-1988 | Takımlar: PHI, LAC, GSW, CLE, HOU

Bu listeye verimlilikten ziyade hacim ve zorluk derecesiyle giren isimlerden. Yüzdeleri ortalamanın altında olsa da, Free’nin savunmaların tüm dikkatini üzerine çekme becerisi takım arkadaşlarını inanılmaz rahatlatıyordu. Bu hacim ona 1978-86 yılları arasında 24.7 sayı ortalaması getirdi.

85. Joe Ingles, G/F

Kariyer İstatistikleri: 44.8 FG%, 40.9 3PT%, 1.6 3PM/G, 0.664 3PAr, 77.5 FT%, 60.0 TS%, 58.4 EFG%

Yıllar: 2014-günümüz | Takımlar: UTA, POR, MIL, ORL, MIN

NBA’e 27 yaşında gelmesine rağmen Jazz sisteminde elit bir rol oyuncusuna dönüştü. İkili oyunlardaki “ağır çekim Ginobili” tarzı yönlendiriciliğinin yanında asıl silahı öldürücü solak üçlükleriydi. Neredeyse 10 yıl boyunca ligin en güvenilir “yakala-at” tehditlerinden biri oldu.

84. Robert Horry, F

Kariyer İstatistikleri: 42.5 FG%, 34.1 3PT%, 0.7 3PM/G, 0.351 3PAr, 72.6 FT%, 52.0 TS%, 48.4 EFG%

Yıllar: 1992-2008 | Takımlar: HOU, PHX, LAL, SAS

Kariyer üçlük yüzdesi %34.1 ile pek etkileyici durmasa da, o dönemde bir uzun için fena sayılmayan bir hacimle oynayarak “şutör uzun” kavramının öncülerinden oldu. Onu bu listeye sokan asıl şey ise, baskının tavan yaptığı en kritik anlarda soktuğu o tarihi maç kazandıran şutlardı.

83. Joe Dumars, G

Kariyer İstatistikleri: 46.0 FG%, 38.2 3PT%, 1.0 3PM/G, 0.199 3PAr, 84.3 FT%, 55.4 TS%, 49.8 EFG%

Yıllar: 1985-1999 | Takımlar: DET

Döneminde şutörlüğünden ziyade elit savunmasıyla tanınan Dumars, aslında harika bir dış atıcıydı. Kariyerinin ilk yıllarında pek üçlük kullanmasa da, 1991’den sonra şut hacmini artırdı ve 8 yıl boyunca %38.3 ile 4.4 deneme ortalaması yakaladı. Savunma etkinliği azaldığında bile şutuyla elit bir guard olarak kaldı.

82. Grayson Allen, G

Kariyer İstatistikleri: 44.3 FG%, 40.3 3PT%, 2.2 3PM/G, 0.662 3PAr, 85.7 FT%, 61.0 TS%, 57.6 EFG%

Yıllar: 2018-günümüz | Takımlar: UTA, MEM, MIL, PHX

Agresif stili ve saha içi vukuatlarıyla anılsa da, son yıllarda ligin en verimli dış şutörlerinden birine dönüştü. 2023-24 sezonunda hacmini maç başına 8.9 denemeye çıkarırken üçlük yüzdesinde (%46.1) lig lideri oldu. Sadece yakala-at değil, dribbling üzeri şutlarda da oldukça tehlikeli.

81. Vince Carter, G/F

Kariyer İstatistikleri: 43.5 FG%, 37.1 3PT%, 1.5 3PM/G, 0.289 3PAr, 79.8 FT%, 53.6 TS%, 48.9 EFG%

Yıllar: 1998-2020 | Takımlar: TOR, BKN, ORL, PHX, DAL, MEM, SAC, ATL

Lige tarihin en heyecan verici smaçörü olarak girse de, hızla dinamik bir dış şut tehdidine evrildi. Kariyerinin sonunda %38’in üzerinde üçlük attığı tam 9 sezonu vardı. Ayrıca zorlu orta mesafe ve geriye çekilerek atılan şutları (fadeaway) bu kadar sık kullanıp ortalama üstü verimlilikte kalması etkileyiciydi.

80. Chuck Person, F

Kariyer İstatistikleri: 45.8 FG%, 36.2 3PT%, 1.3 3PM/G, 0.277 3PAr, 72.3 FT%, 53.0 TS%, 50.8 EFG%

Yıllar: 1986-2000 | Takımlar: IND, MIN, SAS, CHA, SEA

Lakabınız “The Rifleman” (Tüfekçi) ise zaten elit bir şutör olduğunuz tescillidir. 1986-87’de Yılın Çaylağı olan Person, ilk 7 yılında dinamik bir skorerken kariyerinin ikinci yarısında daha saf bir şutöre evrildi. 80’ler ve 90’larda oynamanın getirdiği bir zorunluluk olarak orta mesafede de ölümcüldü.