by Eurohoops Team / info@eurohoops.net
Eurohoops Türkiye’yi YouTube’da takip etmek için tıklayın!
Eurohoops Türkiye’yi Instagram’da takip etmek için tıklayın!
Bu yazı Bleacher Report’ta yayınlandı ve uyarlanarak çevirildi.
Tanking, zaman kadar eski bir günahtır—ya da en azından NBA’in piyango sisteminin kendisi kadar. Ancak arkasındaki “bilim” hiç olmadığı kadar sofistike hâle geldi.
Amaç, draft olasılıklarını, maaş bütçesini (cap sheet) ve çok yıllı planlamayı iyileştirmek için bilinçli şekilde kaybetmektir. Şampiyonluk ufukta görünmediğinde her franchise bunu bir ölçüde yapar; ancak yıldız oyuncular muğlak gerekçelerle kenara çekildiğinde iş arsızlığa varır.
“Gelişim” ve “yük yönetimi” ifadelerini duymaya başladığınızda kemerleri bağlayın.
NBA, piyango oranlarını yeniden düzenleyerek ve rekabeti canlı tutmak için play-in turnuvasını ekleyerek bu pratiği sınırlamaya çalıştı. Bu “güvencelere” rağmen tanking zirve yaptı. Bu sezonun puan durumunun alt sıralarına bakmanız yeterli. Neden olmasın ki? Piyango, tek bir franchise oyuncusunun tarihi değiştirebileceğini defalarca kanıtladı.
Bu karmaşanın içinden geçebilmek için, en kötü örnekleri yalnızca basketbol kriterlerine göre sıralıyoruz: kadro yapılanması, takaslar, draft stratejisi ve yönetimin sezon içi kapatma kararları. Amaç, rekabet etme niyetinin sınırını bulmak.
Beyaz bayrak çekmekten kökten felsefi resetlere kadar, işte yüzyılın en arsız tank operasyonları.
15. 2017-18 Memphis Grizzlies
“Tank” kelimesine en sert karşı çıkan takımlardan biri 2017-18 Grizzlies’tı. Batı Konferansı’nda sondan ikinci sıradayken 10-23’lük dereceleri vardı ve 22 maçın 19’unu kaybetmişlerdi. Marc Gasol rahatsızlığını gizleyemiyordu.
“Bunu oyunculardan, takımdan ve koçtan nasıl isteyebilirsiniz bilmiyorum,” demişti. “Her gün tek bir amaç için çalışıyoruz: maç kazanmak.”
Geçici başantrenör J. B. Bickerstaff da aynı çizgideydi; soyunma odasının her gece “elinden gelenin en iyisini yapacak” rekabetçi oyuncularla dolu olduğunu savunuyordu. Genel menajer Chris Wallace da sezonun bitmediğini söylüyordu.
Ancak sahadaki tablo başka bir hikâye anlatıyordu.
Yıldız guard Mike Conley’nin Aşil sakatlığı tüm sezon sürdü. Memphis yakın maçları da kazanamıyordu. Sonuç: 22-60 ve 2018 draftında dördüncü sıra. Seçtikleri isim, yeni dönemin temel taşı olacak Jaren Jackson Jr. oldu.
Bir yıl sonra Gasol Toronto’ya takas edildi ve “Grit-N-Grind” dönemi kapandı.
14. 2014-15 New York Knicks
Takım başkanı Phil Jackson sezonu fiilen kapattığında Knicks 5-33’tü. Iman Shumpert ve J.R. Smith Cleveland’a gönderildi. Carmelo Anthony diz ameliyatıyla sezonu erken kapattı.
Knicks 17-65 bitirdi. Ancak ironik biçimde, sezon sonuna doğru aldıkları birkaç galibiyet onları piyango yarışında geriye itti. Draftta dördüncü sıraya düştüler ve Karl-Anthony Towns yerine Kristaps Porzingis’i seçtiler.
Porzingis iyi bir seçimdi, ancak iki yıl sonra yaşadığı ACL sakatlığı süreci baltaladı.
13. 2022-23 Portland Trail Blazers
Sezonun büyük bölümünde Portland play-in hattında tutunmaya çalıştı. Damian Lillard kariyerinin en iyi hücum sezonlarından birini geçiriyordu; Şubat ayında 71 sayı attı.
Ancak Mart sonunda Lillard ve Jusuf Nurkic sezonu kapattı. Portland 33-49 bitirdi ve 2023 draftında 3. sırayı aldı. Seçimleri: Scoot Henderson.
Mantık açıktı: üst sıralarda Victor Wembanyama gibi jenerasyonluk bir yetenek vardı.
12. 2006-07 Boston Celtics
Paul Pierce sakatlandıktan sonra Celtics serbest düşüşe geçti. Sezonu 24-58 tamamladılar.
Ancak genç çekirdek (Rajon Rondo, Tony Allen, Al Jefferson) değer kazandı. Bu gelişim, yazın Kevin Garnett ve Ray Allen takaslarını mümkün kıldı. Bir yıl sonra Boston şampiyon oldu.
Bu, “rekabetçi tanking”in klasik örneğiydi: kaybederken varlık yaratmak.
11. 2022-26 Utah Jazz
Danny Ainge, playoff takımı Jazz’ı dağıttı. Donovan Mitchell ve Rudy Gobert takas edildi. Karşılığında dağ gibi draft hakkı geldi.
Takım son yıllarda 60 mağlubiyetle franchise rekoru kırdı. Lig, oyuncu katılım politikası ihlali nedeniyle Jazz’a para cezası verdi.
Ama Ainge uzun oyunu oynuyordu. Çok sayıda birinci tur hakkı ve genç çekirdek topladı.
10. 2011-12 Charlotte Bobcats
Lokavt nedeniyle kısaltılmış 2011-12 sezonunda Bobcats 7-59 bitirdi. .106’lık galibiyet yüzdesi NBA tarihinin en kötüsüydü; hatta 1972-73 Philadelphia 76ers’ın 9-73’lük derecesinden bile daha kötü. Hayır, bunlar yazım hatası değil.
Sezonu 23 maçlık bir mağlubiyet serisiyle kapattılar ve iki tarafta da (hücum-savunma) tarihsel ölçekte etkisiz kaldılar.
Charlotte maç başına yalnızca 93.3 sayı üretiyordu. Takım üçlükte %32.7 isabet buldu ve toplam etkili şut yüzdesi (eFG%) .482 oldu; bu da “kolay sayı” bulmanın ne kadar nadir olduğunu gösteriyor.
O dönemin Hornets/Bobcats kadrosunun en iyi oyuncusu Stephen Jackson, %41.1 şut isabetiyle maç başına 18.5 sayı ile takıma liderlik etti. D.J. Augustin ise 14.4 sayı ve 6.1 asist ekledi ama o da sahadan %41.6 ile oynadı. Hücumu taşıyan verimli, üst düzey bir “motor” yoktu.
Sonuç öngörülebilirdi—ve muhtemelen yönetim tarafından da bilinçli şekilde kabullenilmişti. O sezonun en meşhur anı, Bismack Biyombo’nun New Orleans’a karşı kazanılan maçta yaptığı geç bloktu; ironik biçimde bu galibiyet, onların piyango (lottery) şansını kötüleştirdi. Ne “zirve” ama.
Burası Michael Jordan’ın takımıydı. GOAT’un (tüm zamanların en iyisinin) franchise’ı. Yine de lig tarihinin en kötü derecesine rağmen piyango onları 1. sırayla ödüllendirmedi. Anthony Davis 1. sıradan New Orleans’a gitti. Charlotte ise 2. sıradan Michael Kidd-Gilchrist’i seçti; Bradley Beal ve Damian Lillard’ı pas geçti.
MKG, bu yüzyılın en kötü draft seçimlerinden biri olarak görülüyor—Charlotte yönetimi için pek de yabancı olmayan bir tema.
Ders basit: En kötü derece hiçbir şeyi garanti etmez. Sonunda Charlotte tankın tam bedelini ödedi ve peşinde koştuğu dönüştürücü oyuncuyu ıskaladı.
9. 2025-26 Washington Wizards
Washington’ın tank süreci gençlerin ortalığı dağıtmasına izin verdi. Yönetimin Trae Young ve Anthony Davis için yaptığı “ses getiren” iki hamleye aldanmayın; bu hamleler, bu sezonki tankı etkilemek için yapılmadı.
Şu an 14-39 durumundalar ve kalan fikstürleri acımasız. Sezonun geri kalanında zorluk derecesi yaklaşık ligde 11. en sert seviyesinde. Bu yazki birinci tur seçim hakları ilk 8 korumalı ve şu anda New York Knicks’in elinde. Yani kaybetme motivasyonu çok net.
İşin “etik” tarafı da aslında fena sayılmaz; çünkü Wizards’ın istese bile sahte bir “rekabetçi takım” görüntüsü verecek kadar yeteneği yok. Young ve Davis’i takasla aldılar ama sezonun çökmesine göz yumdular. Üstelik ikisi de henüz Washington formasıyla tek bir maça bile çıkmadı.
Başantrenör Brian Keefe, fark açılmış maçlarda kenar parçalarına büyük süreler veriyor. Bu aya bakın: Nets’e karşı fark yenilen bir maçta Will Riley ve Jamir Watkins toplam 90 dakika oynadı. Justin Champagnie, Tristan Vukcevic, Watkins, Riley ve Bub Carrington’dan oluşan bir rotasyonla kim galibiyet bekleyebilir?
Şimdiye kadar draft hamleleri işe yaramış gibi. Tre Johnson ve Bilal Coulibaly ilk beş oyuncusu gibi görünüyor. Kyshawn George ikinci yılında sıçrama yaptı; potaya daha rahat gidiyor ve üçlük çizgisinin içinde kendi şutunu/pozisyonunu yaratabiliyor. Hâlâ fazla faul yapıyor ve oyununda gedikler var ama çocuk iri, sert ve karar verme konusunda giderek daha rahat.
Washington draft pozisyonunu önceliklendiriyor—haklılar da. O seçimin Knicks’e kaymasına izin veremezler. Seçimi elde tutup üst düzey bir yetenek daha eklerlerse bu sezon amacına hizmet etmiş olacak. Eğer tutamazlarsa, taraftarlarına (ve Adam Silver’a) bu işi ne kadar ileri götürdüklerini anlatmaları zor olur.
8. 2022-23 Dallas Mavericks
Knicks taraftarları için “tetikleyici uyarı.” 2022-23 sezonunda Dallas, kampanyanın son bölümünde play-in turnuvasından kaçınmak için tank yaptı; çünkü play-in’e kalmak, Knicks’e birinci tur hakkı vermeye yetecek kadar “vasatlık” anlamına gelecekti.
Bunun yerine Mavs seçimini elinde tuttu ve bunu Luka Doncic’in prime dönemini hızlandırmak için kullandı. İnsanlar son iki maçı bilerek salmalarını eleştirirken bu kısmı unutuyor.
Mavericks umutsuz bir takım değildi—sezon ortasında Kyrie Irving takasını yapmışlardı. Ellerinde hâlâ Sloven “harika çocuk” Doncic vardı. Teknik olarak 10. sıra için şansları vardı.
Peki neden tank yaptılar? Çünkü Dallas’ın New York’a borçlu olduğu birinci tur hakkı ilk 10 korumalıydı. Mavs play-in’e girerse o hak büyük ihtimalle Knicks’e gidecekti. Kaçırırlarsa seçim evde kalacaktı.
Bu yüzden modern NBA’in “teşvikler kusursuz hizalandığında” yaptığı şeyi yaptılar: yıldızları oturttular. Luka “Slovenya Miras Gecesi”nde sadece ilk yarı oynadı. Taraftara kalan ise Frank Ntilikina ve Davis Bertans gibi isimlerin döndüğü bir rotasyondu.
Lig, tank yaptıkları için Mark Cuban’a 750 bin dolar ceza kesti. Milyarder için bozuk para.
Dallas o korumalı sırayı kullanıp Dereck Lively II’yi seçti—Luka’nın yanına tam uyan bir uzun: pota üstü bitirici, çember koruyucu, enerjiyle ribaund kovalayan biri. Bir yıldan kısa süre sonra Lively, Boston Celtics’e karşı Final’de hücum ribaundları söküp alıyordu.
Modern NBA’e hoş geldiniz: 48 dakika bilerek kaybedersin, cezanı ödersin, Final’de işine yarayacak bir piyango oyuncusu kaparsın. Knicks taraftarları hâlâ köpürüyor.
7. 2019-20 Golden State Warriors
Adil olmak gerekirse Golden State 2019-20’de baştan tank planlamıyordu. Ama sezonun dördüncü maçında Stephen Curry elini kırıp ameliyat olunca her şey değişti. Dönüş süresi yaklaşık üç ay deniyordu.
Klay Thompson zaten tüm sezon yoktu; iki hücum direği birden gidince mantıklı hamle varlıklarını korumaktı.
Şaşırtıcı mı? Curry aylarca oynamadı, Draymond Green düzenli olarak dinlendirildi ve Warriors G League çağrılarıyla, rotasyon dışı oyuncularla döndü. O sezon 22 farklı oyuncu süre aldı. Sezonu 15-50 bitirdiler—NBA’in en kötüsü.
Dönemin en büyük hanedanı, dibe vurmanın teşvikini gördü ve bunun karşılığını aldı. Golden State en iyi piyango ihtimalleriyle girdi ve 2. sırayı aldı; bu onlara ya bir yetenek seçme ya da takas kozu olarak kullanma seçeneği sundu.
Warriors, Curry’nin prime’ını en üst düzeyde kullanmaya devam etmeye çalışırken geleceği de düşünerek seçimi elinde tuttu ve James Wiseman’ı aldı—ki o da şu ana kadar on yılın en büyük draft hayal kırıklıklarından biri sayılıyor.
Bu, tanking’in sadece küçük pazar takımlarının “hastalığı” olmadığının kanıtıydı. Zamanı gelince en istikrarlı organizasyon bile saygınlık yerine draft pozisyonunu seçebiliyor.
6. 2012-13 Phoenix Suns
“15 Seconds or Less” dönemi 2012-13’e gelindiğinde sönmüştü. Steve Nash gitmişti ve Suns 25-57 bitirmişti—franchise tarihinin en kötü ikinci derecesi.
Seçenek basitti: Tank yaparsın… ya da tank yaparsın. Piyango rakibi Philadelphia zaten Nerlens Noel’i tüm sezon oturtmaya karar vermişti. Çaylak bir GM, çaylak bir koç ve bir sürü gençle Phoenix, “gençleri oynatma” yoluyla daha yavaş bir tankı seçti.
Phoenix sezona Goran Dragic, Jared Dudley, Michael Beasley, Luis Scola ve Marcin Gortat beşiyle başladı. Bu beş, fark yemeye uygun bir kurulumdu.
Başlarda .500 civarında gezdiler ama sonra çöktüler. Ocak sonuna doğru 13-28’di. Başantrenör Alvin Gentry kovuldu, daha önce hiç head coach’luk yapmamış Lindsey Hunter görevi devraldı. Sezonu 25-57 bitirdiler. Suns yılı 10 maçlık mağlubiyet serisiyle kapattı ve son 23 maçın 20’sini kaybetti.
Franchise, Beasley, Wesley Johnson, Shannon Brown gibi rol oyuncuları ve kısa vadeli denemeler arasında gidip geldi. Takas döneminde parçaları ikinci tur haklarına ve uç varlıklara çevirdiler.
Hatta Aralık ayında salonu ayakta tutmak için taraftarlara bilet iadesi kampanyası bile sundular. Nisan’a gelindiğinde, yıllardır kombine alan taraftarlar bile pes ediyordu.
Bunca yenilgiye rağmen Suns, 2011’den 2020’ye kadar playoff’u kaçırmayı bile planlamamıştı.