by Eurohoops Team / info@eurohoops.net
Bu yazı 10 Mart 2026 tarihinde ESPN’de yayınlanmış ve uyarlanarak çevrilmiştir.
Eurohoops Türkiye’yi YouTube’da takip etmek için tıklayın!
Eurohoops Türkiye’yi Instagram’da takip etmek için tıklayın!
Son MVP Shai Gilgeous-Alexander, NBA’de pek bilinmeyen bir rekoru kırmanın eşiğinde.
Lig tarihinde en uzun süre üst üste 20+ sayı atma serisinin 126 maç olduğunu muhtemelen çok az kişi biliyordu. Ancak Gilgeous-Alexander’ın adeta bir metronom gibi düzenli ve istikrarlı şekilde skor üretmesi sayesinde bu rekor yeniden gündeme geldi.
Gilgeous-Alexander, Pazartesi gecesi Denver Nuggets karşısında oynanan maçta bir kez daha 20 sayıyı geçerek rekora ortak oldu. Yıldız oyuncu, Thunder‘ın içeride Boston Celtics ile oynayacağı karşılaşmada bu rekoru kırabilir.
Ancak bu rekorun 1963 yılından beri kime ait olduğunu tahmin etmek için çok fazla düşünmeye gerek yok.
NBA rekorları söz konusu olduğunda akla ilk gelen isimlerden biri genellikle Wilt Chamberlain’dir.
Basketbolu bırakmasının üzerinden yarım yüzyıldan fazla zaman geçmesine rağmen Chamberlain’in adı hâlâ NBA rekorlar kitabında onlarca sayfada yer alıyor. Bu rekorların bazıları muhtemelen kalıcı olarak ona ait kalacak. Bunlardan biri de, ünlü şekilde video kaydı bulunmayan efsanevi 100 sayılık maçıdır.
Oyunun modern yıldızlarından bazıları, zamanında yalnızca Wilt Chamberlain’ın ulaşabildiği inanılmaz istatistiklere yaklaşan performanslar sergiledi. “The Big Dipper” lakaplı Chamberlain neredeyse olağanüstü istatistiklerin sembolü haline gelmiş durumda. Ancak onun döneminden yıllar sonra gelen birçok modern yıldız, 1999 yılında 63 yaşında hayatını kaybeden bu Hall of Fame pivot hakkında aslında çok fazla şey bilmiyor.
Son MVP Shai Gilgeous-Alexander, yakın zamanda ESPN’e verdiği röportajda şunları söyledi:
“Çok fazla şey bilmiyorum, sadece inanılmaz derecede dominant olduğunu biliyorum. İstatistiklere bakınca sanki istediğini yapıyormuş gibi görünüyor ve…”
Gilgeous-Alexander cümlesinin ortasında durdu ve Wilt’in efsanesini anlatacak doğru kelimeleri aradı.
“Açıkçası neredeyse efsanevi bir yaratık gibi geliyor,” dedi Gilgeous-Alexander. “Gerçek değil gibi.”
Shai Gilgeous-Alexander, Chamberlain’in adını bir rekorun zirvesinden indirmeye çok yaklaşmış olsa da, serisi boyunca ortaya koyduğu istatistikler yine de Hall of Fame efsanesinin rakamlarıyla kıyaslandığında oldukça geride kalıyor.
Thunder yıldızı son 125 maçında toplam:
- 4.057 sayı
- 582 ribaund
- 803 asist üretti.
Chamberlain asist sayısında bu rakamlara yaklaşamıyor; 126 maçlık serisinde 306 asist yaptı. Ancak diğer alanlarda inanılmaz rakamlar ortaya koydu:
- 3.230 ribaund
- 6.193 sayı
Bu da maç başına 49,2 sayı ortalamasına denk geliyor.
Gilgeous-Alexander bu seri sırasında 49 ve üzeri sayı attığı 5 maç oynadı. Chamberlain ise 66 kez bu barajı geçti; bunların arasında efsanevi 100 sayılık maçı da bulunuyor.
Chamberlain, ligdeki ilk yedi sezonunun tamamında toplam sayılarda NBA lideri oldu ve NBA tarihinde 30.000 sayı barajını geçen ilk oyuncu haline geldi.
1972-73 sezonunun ardından 31.419 kariyer sayısıyla emekli oldu. Bu rekor, 11 yıl sonra Kareem Abdul-Jabbar tarafından kırıldı. O zamandan beri altı oyuncu daha Chamberlain’i tüm zamanların sayı listesinde geride bıraktı. Bunların en yenisi ise bu sezon başında Kevin Durant oldu.
Durant, Chamberlain hakkında şunları söyledi:
“Wilt hakkında çok şey biliyorum. Kariyerini hep inceleyerek öğrendim. Yedinci sınıftayken istatistiklerini görmüştüm ve gerçekten dikkatimi çekmişti. Bir oyuncunun maç başına 50 sayı ve 25 ribaund ortalamaları yakalayabileceğine inanamadım. Bu yüzden çocukluğumdan beri Wilt hayranıyım, sadece rakamları yüzünden bile.”
“Çok fazla görüntü izlemeseniz bile istatistikleri o kadar çarpıcı ki hemen göze çarpıyor. Diğer oyuncuların istatistiklerini gördükçe ve onunla kıyasladıkça bunun gerçekten gerçek olduğuna inanmak zor oluyor. Sanki gerçek bir insan değilmiş gibi geliyor… Kendi döneminde hayatın bile ötesinde bir figürdü — eşi benzeri yok.”
Nikola Jokic bu karşılaştırmalara yabancı değil. MVP ödülleri kazanmaya ve inanılmaz istatistikler üretmeye başladıkça, medya mensupları ve Denver Nuggets’ın basın ekibi bu rakamları tarihsel bağlama oturturken sık sık Wilt Chamberlain’ın adını gündeme getirdi. Bu sezon Jokic, Chamberlain ile birlikte NBA’de asist lideri olan tek pivotlar arasına katılabilir.
Sırp pivot, sık sık karşılaştırıldığı bu oyuncuyu daha iyi anlamak için kendi araştırmasını yaptı ve YouTube’da Chamberlain’in görüntülerini izledi.
“Tabii ki izledim,” dedi Jokic. “Ama diyelim ki oyununu detaylı şekilde analiz etmedim. Sadece nasıl göründüğünü, nasıl hareket ettiğini görmek için izledim. Aklımda bir fikir oluşsun diye.”
Jokic, NBA parkelerine çıkmış en sıra dışı uzun oyunculardan birini izledi. Chamberlain 2.16 metre boyunda ve 125 kilo civarında listeleniyordu. Overbrook High School ve University of Kansas’ta atletizmde de yıldızdı; sprint, uzun atlama, üç adım atlama, gülle atma ve disk atma branşlarında yarıştı, ayrıca yüksek atlamada Big Eight salon rekoru kırdı.
“Kesinlikle çok atletikti,” dedi Jokic. “Bence bugün oynasa yine bu çağda oynayabilecek bir oyuncu olurdu. Onun görüntülerini izlemek sadece diğer herkesten daha hızlı, daha büyük ve daha güçlü olduğunu görmek içindi. Bu yüzden bu dönemde de oynayabileceğini düşünüyorum.”
Joel Embiid ise Chamberlain’in bir sayı rekorunu kırdığını söyleyebilen nadir NBA oyuncularından biri. İki yıl önce Philadelphia 76ers’ın 2.13’lük pivotu, San Antonio Spurs karşısında 70 sayı atarak Chamberlain’in kulüp tarihindeki 68 sayılık rekorunu geçti.
Embiid, kulübün uzun pivot geleneğinin en yeni temsilcilerinden biri olarak Chamberlain’in başarı hikâyelerini bizzat tanık olmuş birinden sık sık dinlediğini söyledi.
“Philadelphia’da ‘Basketbolun Belediye Başkanı’ olarak bilinen 89 yaşındaki Sonny Hill sayesinde Wilt hakkında oldukça fazla şey biliyorum,” dedi Embiid. “O onun adamıydı, bu yüzden sürekli Wilt hakkında konuşur. Philadelphia’ya geldiğimden beri bana birçok hikâye anlatıyor. Epey şey biliyorum ama en çok bilinenler tabii ki istatistikleri ve rekorları.”
Hill, geçmişte CBS ve Sixers maçlarında yorumculuk yaptı; hâlâ Philadelphia’da pazar sabahları bir radyo programı sunuyor. Ayrıca Sixers’ın her iç saha maçına gidiyor ve sık sık Embiid ile diğer oyuncularla sohbet ediyor.
Hill’i rahatsız eden şey ise modern NBA yıldızlarının Chamberlain’i yeterince tanımaması. Çünkü Hill, Chamberlain ile Philadelphia’da büyürken arkadaş olmuştu. Chamberlain NBA kariyerine önce Warriors ile Philadelphia’da başladı; takım daha sonra Kaliforniya’ya taşındı. Yaklaşık 2,5 sezon sonra ise tekrar Philadelphia’ya dönerek 76ers forması giydi.
“Wilt basketbolun Babe Ruth’u değil mi?” diye sordu Hill, sesinde belirgin bir hayal kırıklığıyla.
Bu aslında retorik bir soruydu. Hill’e göre modern NBA oyuncuları Chamberlain’e, beyzbol oyuncularının Ruth’a gösterdiği saygının aynısını göstermiyor.
“Başka hiç kimsenin yapamadığı şekilde sporuna hükmeden efsanevi bir karakterdi,” dedi Hill.
“Wilt ortaya çıktığında basketbol hâlâ gelişmekte olan bir spordu,” diye ekledi. “Overbrook Lisesi’nde okurken bile The Ed Sullivan Show’a çıkmıştı. O dönemde basketbolu Amerika’da ve dünyada tanıtacak en tanınabilir oyuncu haline geldi. Basketbolun bugün ulaştığı popülerliğin temellerini attı.”
NBA’in küresel çapta büyümesi Chamberlain emekli olduktan yıllar sonra gerçekleşti. Bu yüzden Milwaukee Bucks yıldızı Giannis Antetokounmpo, Yunanistan’da büyürken Chamberlain hakkında çok az şey biliyordu. Ancak iki MVP ve bir şampiyonluk yolculuğunda onun adını sık sık duydu.
“Bir istatistiğe baktığınızda hep orada,” dedi Antetokounmpo. “Sadece orada değil, çok çok yukarıda. Bu yüzden insan kendi kendine soruyor: Gerçekten o kadar dominant mıydı?”
Antetokounmpo’nun Chamberlain hakkında bildiklerinin büyük kısmı, Netflix’teki Bill Russell: Legend belgeselinden geliyor. Belgesel, Chamberlain’in en büyük rakibi olan efsanevi Boston Celtics pivotu Bill Russell’ın hayatını anlatıyor.
“Belgeselde ikisinin rekabetini görüyorsunuz,” dedi Antetokounmpo. “Bill Russell onun ne kadar dominant olduğunu anlatıyor ve onu nasıl sınırlamaya çalıştığını söylüyor ama bunun neredeyse imkânsız olduğunu da ekliyor. Bunu söyleyen kişi, tarihin en iyi savunmacılarından biri. Bu da Wilt’in ne kadar dominant olduğunu anlamanızı sağlıyor.”
Chamberlain’in bugünün NBA’inde nasıl oynayacağı sorulduğunda Sonny Hill alaycı bir şekilde gülümsedi ve arkadaşının hayatının son dönemlerinde söylediği sözleri aktardı:
“Wilt şunu demişti: ‘Bugün oynuyor olsaydım, bir franchise’ın tamamen sahibi olurdum.’”
Kevin Durant ise yıllar içinde Chamberlain’in görüntülerini izleyerek oluşturduğu değerlendirmeyi şu sözlerle anlattı:
“Gerçek bir atletik fenomen. 2.13 metre boyunda, o hızda koşabiliyor, uzun kolları var, neredeyse zıplamadan smaç basabiliyor ama yine de çok yükseğe sıçrayabiliyor. Her şeyi yapabiliyordu. Dev elleri vardı. Wilt gerçekten başa çıkılması zor bir güçtü ve bence her dönemde oynayabilecek bir oyuncuydu.”
“Keşke o dönemde yaşayabilseydim,” diye ekledi Durant. “Rakiplerinin onun hakkında ne düşündüğünü, takımların onu nasıl savunduğunu ve sahadaki aura’sını gerçek zamanlı görmek isterdim.”
Wilt Chamberlain, Shai Gilgeous-Alexander 20 sayılık seri rekorunu ele geçirse bile hâlâ birçok önemli sayı serisi rekorunun sahibi olmaya devam edecek. Chamberlain, üst üste en fazla 30 sayı atılan maç (65), 40 sayı atılan maç (14) ve 50 sayı atılan maç (7) rekorlarını elinde bulunduruyor.
Yıllar içinde Michael Jordan, Kobe Bryant ve James Harden gibi efsanevi skorerler bu serilere yaklaşmaya çalıştı, ancak hiçbiri bu rekorları kırmaya yaklaşamadı. Chamberlain ayrıca üst üste iki maçta 60 sayı barajını geçen tek oyuncu olarak da tarihte yer alıyor. Hatta kariyerinde dört maçlık, üç maçlık ve birkaç kez iki maçlık 60+ sayı serileri bulunuyor.
Chamberlain’in ribaund istatistikleri ise sayı başarılarından bile daha akıl almaz görünüyor. NBA tarihinde:
- Bir maçta en fazla ribaund (55)
- Bir sezonda en fazla ribaund (2.149)
- Kariyerde en fazla ribaund (23.924)
rekorları hâlâ ona ait. Bu rekorların kırılması neredeyse imkânsız görülüyor. Aynı şekilde bir sezonda ortalama en fazla süre (48.5 dakika) ve kariyer ortalaması (45.8 dakika) rekorlarına da muhtemelen hiçbir oyuncu yaklaşamayacak.
Los Angeles Lakers yıldızı Luka Doncic ise Chamberlain’in rekorlarının büyüklüğünü şu sözlerle ifade etti. Dončić, bu sezonun ilk üç maçında 40 ve üzeri sayı atarak sezon başlangıcındaki en uzun serilerden birini yakalamıştı. Bu seri, yalnızca Chamberlain’in 1961-62 sezonuna başlarken yakaladığı 5 maçlık ve bir sonraki sezon başındaki 7 maçlık serilerinin gerisinde kaldı.
“Onun bütün rekorları var,” dedi Dončić.
“Ne zaman biri bir rekor kırsa, hemen şöyle deniyor: ‘Bu rekor Wilt Chamberlain’de de vardı.’”
Basketbol gündemindeki en son gelişmeler için tıklayın!
EuroLeague gündemindeki son haberler için tıklayın!
NBA gündemindeki son haberler için tıklayın!